عناصر تمدنی معنویت و مقاومت رهبر شهید انقلاب در دوران اسارت و تبعید؛ بر اساس خاطرات «خون دلی که لعل شد»

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

گروه آموزش معارف اسلامی، دانشگاه فرهنگیان، صندوق پستی 889- 14665 تهران، ایران

10.22034/pnt.2026.3601.1154

چکیده

این پژوهش با هدف واکاوی ریشه‌‌های تمدنی معنویت و مقاومت در دوران پیش از رهبری آیت الله خامنه‌‌ای، بر اساس خاطرات کتاب «خون دلی که لعل شد» انجام شده است. روش تحقیق، کیفی از نوع تحلیل مضمون است. فرضیه اصلی این است که دوران اسارت و تبعید رهبر شهید، بستری حیاتی برای تقویت مؤلفه‌های تمدنی کلیدی در شخصیت ایشان فراهم کرد که بعدها در شکل‌گیری تمدن اسلامی نقشی بنیادین ایفا نمودند. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که شاخصه‌هایی همچون ارتباط عمیق با خداوند، بصیرت سیاسی، ایستادگی در برابر ظلم و پیوند مستمر با توده‌های مردم، از ارکان اصلی این عناصر تمدنی بوده‌اند. این ویژگی‌ها، زیرساخت‌های لازم برای رهبری مقاوم، بصیر و مردمی را فراهم آوردند و در تدوین سیاست‌های داخلی و خارجی انقلاب اسلامی تأثیر تعیین‌کننده‌ای داشتند. نتایج تحقیق حاکی از آن است که تجربیات دوران رنج تبعید و اسارت، نه تنها مانع پیشرفت، بلکه به عنوان کاتالیزوری قدرتمند برای نهادینه‌سازی هویت تمدنی عمل کرد و الگویی بومی برای مقابله با تهاجم فرهنگی و سیاسی ارائه داد. این پزوهش با تبیین پیوند میان رنج‌های دوران اسارت و تبعید، درک عمیق‌تری از میراث تمدنی رهبر شهید انقلاب اسلامی ارائه می‌دهد. داده‌های استخراج شده با نرم افزار MAXQDA نشان داده و تحلیل شده‌اند.

کلیدواژه‌ها

موضوعات